Dzianina, tkanina, siatka
Trzy rodziny materiałów, które w katalogach bywają wrzucane do jednego worka jako "poliester flagowy".
Dzianina powstaje przez przeplatanie oczek. Jest elastyczna, miękko układa się w fałdy i lekko reaguje na wiatr. To materiał domyślny na flagi zewnętrzne, bo pracuje przy słabym podmuchu i dobrze przyjmuje barwnik sublimacyjny.
Tkanina ma strukturę splotu wątku i osnowy. Jest sztywniejsza, mniej się rozciąga i utrzymuje kształt. Stosuje się ją tam, gdzie płat ma wisieć równo bez wiatru: we wnętrzach, przy flagach na drzewcu, przy banerach pionowych.
Siatka mesh to materiał z celowymi perforacjami, przepuszczający 20-40 procent powietrza. Nie stosuje się jej na flagi masztowe, ale sprawdza się na dużych banerach na rusztowaniach i ogrodzeniach, gdzie parcie wiatru na pełną powierzchnię byłoby niebezpieczne.
Gramatury w praktyce
| Gramatura | Typ | Przezierność | Zastosowanie |
|---|---|---|---|
| 75-90 g/m² | dzianina lekka | wysoka | windery, flagi eventowe |
| 100-110 g/m² | dzianina uniwersalna | średnia | maszty firmowe, ekspozycja sezonowa |
| 115-120 g/m² | dzianina gęsta | umiarkowana | flagi całoroczne, nadruk dwustronny |
| 150-160 g/m² | tkanina | niska | wnętrza, sale, flagi na drzewcu |
| 210-260 g/m² | tkanina ciężka | brak | ścianki, roll-upy tekstylne, backdropy |
| 270-320 g/m² | siatka mesh | perforacja | banery wielkoformatowe, rusztowania |
Uwaga, która oszczędza rozczarowań: gramatura nie jest miarą jakości. Mówi wyłącznie o masie metra kwadratowego. Dwa materiały o identycznej gramaturze mogą się różnić grubością włókna, gęstością splotu i stabilizacją, a co za tym idzie - trwałością.
Czego jeszcze warto zapytać
- Stabilizacja termiczna. Materiał niestabilizowany kurczy się po kalandrowaniu, przez co gotowa flaga bywa mniejsza od zamówionej o kilka procent.
- Odporność na UV. Producenci podają ją zwykle w stopniach skali blaknięcia. Wartość 5-6 oznacza materiał do ekspozycji sezonowej, 7 i wyżej - do całorocznej.
- Wykończenie krawędzi cięcia. Cięcie termiczne zgrzewa włókna i zapobiega pruciu; cięcie mechaniczne wymaga obrębu na każdej krawędzi.
- Splot na wskroś. Materiały o luźnym splocie przepuszczają barwnik na drugą stronę, co przy nadruku jednostronnym daje czytelny rewers. To zaleta, o ile grafika nie zawiera tekstu.
Atesty trudnopalności
Do wnętrz użyteczności publicznej - hale wystawiennicze, sale koncertowe, obiekty sportowe - materiały dekoracyjne muszą spełniać wymagania w zakresie reakcji na ogień. Najczęściej spotykane oznaczenia to niemiecka klasa B1 według DIN 4102 oraz klasyfikacja europejska według EN 13501-1, gdzie dla tkanin stosuje się klasy B, C i D z indeksami dla wydzielania dymu i płonących kropli.
Organizatorzy targów regularnie wymagają przedstawienia atestu przed montażem stoiska. Warto poprosić o certyfikat przy zamówieniu, a nie dzień przed wydarzeniem - dokument dotyczy konkretnej partii materiału i nie zawsze jest dostępny od ręki.
OEKO-TEX i kontakt ze skórą
Przy produktach, które mają kontakt ze skórą - chusty, szaliki kibicowskie, flagi noszone - znaczenie ma certyfikat OEKO-TEX Standard 100. Potwierdza on, że materiał został przebadany pod kątem substancji szkodliwych. Dla flag masztowych nie ma praktycznego znaczenia, ale w zamówieniach publicznych bywa wymagany.
Jak czytać kartę materiału
Karta, która podaje wyłącznie nazwę handlową i gramaturę, jest kartą marketingową. Karta techniczna zawiera skład, gramaturę z tolerancją, szerokość beli, kurczliwość, odporność na blaknięcie i klasę reakcji na ogień.
Przy zamówieniach powtarzalnych - flagi wymieniane co rok w tej samej lokalizacji - warto zapisać nazwę materiału i jego parametry. Kolejne zamówienie na "to samo co poprzednio" bez tych danych trafia na inny materiał w co drugim przypadku, a różnica wychodzi dopiero po sezonie.
Pytania, które wracają najczęściej
Co oznacza 110 g/m² przy fladze?
Masę jednego metra kwadratowego materiału. To wartość porównawcza, nie miara jakości - dwa materiały o tej samej gramaturze mogą różnić się grubością włókna i gęstością splotu, a przez to trwałością.
Jaki materiał na flagę do wnętrza?
Tkanina 150-160 g/m². Układa się równo bez wiatru i nie prześwituje przy oświetleniu scenicznym. W obiektach użyteczności publicznej sprawdź, czy wymagany jest atest trudnopalności B1 albo klasyfikacja według EN 13501-1.
Czy istnieje flaga, która nie blaknie?
Nie. Każdy barwnik traci nasycenie pod wpływem UV. Różnica polega na tempie: materiały o wyższej odporności w skali blaknięcia wytrzymują dwa do trzech razy dłużej niż tanie dzianiny bez stabilizacji.